Kaktusy ...dzieci słońca - magazyntd.com

Kaktusy ...dzieci słońca

To najbardziej amerykańskie ze wszystkich roślin. Choć rozpowszechniły się i zadomowiły na całym świecie, ojczyzną kaktusów są obszary obydwu Ameryk – od Kanady, poprzez liczne stany USA, Meksyk i kraje Ameryki Łacińskiej, aż po Ziemię Ognistą.

Prawie wszystkie kaktusy to sukulenty łodygowe, bowiem gromadzą duże ilości wody wewnątrz kulistej lub kolumnowej łodygi. Parowanie jest ograniczone między innymi dzięki temu, że powierzchnia łodygi w stosunku do jej objętości jest mała. Liście przekształcone w ciernie dodatkowo chronią przed utratą wody.

Sukulenty liściowe charakteryzują okresowe różnice kształtu i wielkości liści, co zależy od ilości wody. Gdy jej nie brakuje – liście są grube i mięsiste, natomiast podczas suszy – usychają i opadają. Mięsiste liście gromadzą wodę, natomiast dolne ocieniają podłoże, ograniczając parowanie.

Inne jeszcze mechanizmy ochronne wykształciły sukulenty korzeniowe, które mogą gromadzić wodę w podziemnych bulwach pędowych lub w zgrubiałych korzeniach, co pozwala roślinom przetrwać długi okres suszy. W podłożu zmniejszanie wilgotności następuje wolniej, a ryzyko zniszczenia, m.in. przez zwierzęta lub w czasie pożarów buszu, jest mniejsze.

JAK UPRAWIAĆ KAKTUSY
Kaktusy, jak wszystkie rośliny, potrzebują optymalnych warunków do ich uprawy, przede wszystkim:

• • dużego nasłonecznienia
• • optymalnej temperatury przez cały rok
• • ograniczonego podlewania
• • nawożenia w odpowiednich ilościach
• • przesadzania co kilka lat
• • odpowiedniego podłoża
• • zimowania
  

Stanowisko
Do uprawy kaktusów na parapecie najlepszą lokalizacją jest okno południowo-wschodnie. Poranne słońce jest zawsze korzystniejsze od popołudniowego.

Nie wszystkim kaktusom odpowiada całodzienne nasłonecznienie. Gatunki rosnące w środowisku naturalnym w cieniu drzew, krzewów, traw, w szczelinach skalnych lub w głębokich wąwozach będą wolały chłodniejsze, bardziej cieniste stanowisko. Także małe siewki należy trzymać raczej w zacienionym miejscu. Przed bezpośrednim światłem słonecznym chronimy też kaktusy zaraz po przesadzeniu.

Temperatura
W naturalnych środowiskach kaktusów panuje często tak wysoka temperatura, że rośnie tam niewiele gatunków należących do innych rodzin. Różnice temperatury powietrza w miesiącach letnich wahają się od 95 do 104 st. F (35-40 st. C) w ciągu dnia do zaledwie 59-68 st. F (15-20 st. C) nocą. W uprawie domowej ze względu na niedostateczną ilość światła zimą należy zapewnić roślinom możliwie niską temperaturę – 43-50 st. F (6-10 st. C). Pozwoli to roślinom zakwitnąć, zapobiega także ich wyciąganiu i deformowaniu się. Dobrze jest ustawić kaktusy w słabo ogrzewanym pokoju, w piwnicy, może to być także okno, ale w oddaleniu od kaloryfera.

Nie dotyczy to gatunków ciepłolubnych, które zimujemy w temperaturze 50-59 st. F (10-15 st. C), a nawet 68 st. F (20 st. C).

Podlewanie
Chociaż kaktusy są roślinami sucholubnymi, w zależności od swego pochodzenia potrzebują w okresie wzrostu większej lub mniejszej ilości wody. Kaktusy rosnące w doniczkach można w gorące dni podlewać 2-3 razy w tygodniu. Zależy to od rozmiarów doniczek i od szybkości wysychania w nich podłoża. Rośliny w większych naczyniach podlewa się rzadziej, dopiero wówczas, gdy ziemia nieco przeschnie. Trwające dłuższy czas zamoczenie korzeni może doprowadzić do ich gnicia, dlatego zawsze przed podlaniem trzeba sprawdzić stan podłoża. Lepiej dwa razy zapomnieć kaktusy podlać, niż je podlać o jeden raz za dużo. Kaktusom bardziej odpowiada podlewanie metodą podsiąkania, ponieważ woda przedostaje się wówczas do korzeni powoli i bardziej stopniowo niż podczas podlewania z góry. Jesienią, wraz ze spadkiem temperatury, ogranicza się podlewanie. Większość roślin wymaga w zimie zupełnie suchego podłoża i stosunkowo niskiej temperatury. Do podlewania można używać zwykłej wody z kranu, ale po przegotowaniu lub przestałej. Jeżeli woda jest zbyt twarda, rośliny należy częściej przesadzać, gdyż podłoże szybciej ulega zasoleniu. Roślin nie należy podlewać w czasie najgorętszych godzin południowych. W miesiącach letnich lepiej to robić wieczorem, natomiast wiosną i jesienią, gdy noce bywają chłodne – rano.

Przesadzanie
Kaktusy można przesadzać bez względu na porę roku, jednak najlepiej robić to wiosną. Nowa doniczka powinna być niewiele większa od poprzedniej, dobrana pod kątem systemu korzeniowego. Jeżeli roślina ma korzeń o kształcie rzepowatym, sadzimy ją do głębokiego i wąskiego naczynia. W doniczkach płytkich i szerokich umieszczamy kaktusy o delikatnych i długich korzeniach.

Kaktusów przeznaczonych do przesadzenia nie podlewamy przez pewien czas, żeby dobrze obeschły. Po ostrożnym wyjęciu z doniczki dokładnie oglądamy system korzeniowy i w przypadku, gdy korzenie są zbyt długie lub uszkodzone, przycinamy je. Po takim zabiegu pozostawiamy rośliny w suchym miejscu na kilka dni, żeby skaleczenia się zagoiły. Dopiero potem umieszczamy rośliny w nowym podłożu. Kaktusy zaraz po przesadzeniu wymagają stanowiska częściowo zacienionego, a pierwsze podlewanie przesadzonych roślin powinno nastąpić nie wcześniej niż po 14 dniach.

Kwitnienie
Wszystkie niemal kaktusy kwitną. Aby jednak wydały kwiaty – wymagają okresu spoczynku. Oznacza to całkowite zaprzestanie podlewania od października do marca-kwietnia i utrzymywanie ich wtedy w temperaturze 41-59 st. F (5-15 st. C). Jest to warunek dość trudny do spełnienia w naszych warunkach, zwłaszcza jeśli nie mamy garażu czy piwnicy, ale trud ten zostanie sowicie nagrodzony. Nieprawdopodobne kolory i ciekawe kształty kwiatów warte są zachodu.

Rozmnażanie
Uprawa kaktusów z nasion jest bardzo pracochłonna i długotrwała, wymaga szerokiej wiedzy, toteż zainteresowanych odsyłam do bogatej literatury przedmiotu.

Najczęstszym i najprostszym sposobem pozyskiwania nowych roślin jest ukorzenianie bocznych pędów, które liczne kaktusy zaczynają wykształcać w pewnym wieku. Te boczne pędy określa się zwykle jako odnóżki. Nowe rośliny należy sadzić do dobrze przepuszczalnego podłoża.

Kaktusy łatwe do uprawy:
Cereus aethiops
Ferocactus wislizeni
Gymnocalycium baldianum
Opuntia lindheimeri
Parodia herteri
Stenocactus multicostatus

Linki
www.succseed.com
www.mesagarden.com
www.republika.pl/kaktusklub
www.grzyby.pl/kaktusy
www.im.pwr.wroc.pl/~polowcz/kaktusy
www.ptmk.eia.pl

Warto przeczytać
Kaktusy
Zdenek Fleischer, dr Bohumil Schutz
Kaktusy i sukulenty
Jan Gratias
Leksykon kaktusów
Aleksander Lux, Roman Stanik
Simon & Schuster's guide to cacti and succulents
Mariella Pizzetti, Stanley Schuler and Giuseppe Mazza
Cacti and succulents in habitat
Ken Preston-Mafham

Czy wiesz, że…
Wszystkie kaktusy są sukulentami,
ale nie wszystkie sukulenty są kaktusami.
Jak je rozróżnić?

• • Generalnie, większość kaktusów posiada kolce, a większość sukulentów ich nie ma. Są jednak liczne wyjątki od tej reguły.
• • Kolce kaktusów wyrastają z małej mechowatej kępki. Odłamanie kolca nie zniszczy struktury rośliny.
• • Kolczaste sukulenty posiadają kolce wyrastające prosto z rośliny. Odłamanie ich wiąże się z uszkodzeniem sukulenta.